ส่งเสริมสิทธิในการเล่นของเด็กในเมืองไทย
ประเทศไทยได้ลงนามอนุสัญญาว่าด้วยสิทธิเด็กเมื่อปี พ.ศ. 2535 เป็นต้นมา และสิทธิเด็กในการเล่นถูกระบุไว้ในอนุสัญญาว่าด้วยสิทธิเด็กในมาตราที่ 31 โดยระบุว่า (1) รัฐภาคียอมรับสิทธิของเด็กที่จะมีการพักและเวลาพักผ่อน การเข้าร่วมกิจกรรม การละเล่นทางสันทนาการที่เหมาะสมตามวัยของเด็ก และการมีส่วนร่วมอย่างเสรีในทางวัฒนธรรมและศิลปะ (2) รัฐภาคีจะเคารพและส่งเสริมสิทธิของเด็ก ที่จะเข้ามีส่วนร่วมอย่างเต็มที่ในทางวัฒนธรรมและศิลปะ และจะสนับสนุนการใช้โอกาสที่เหมาะสมเท่าเทียมกันสำหรับกิจกรรมทางวัฒนธรรม ศิลปะ สันทานการ และการพักผ่อนหย่อนใจ
สิทธิดังกล่าวมีความสำคัญอย่างมาก ในการพัฒนาเด็ก ทั้งนี้จะเห็นได้จาก ข้อเสนอแนะต่อมาตรการการแก้ไขปัญหาเด็ก-เยาวชนของหน่วยงานต่างๆทั้งในระดับชาติและระดับท้องถิ่น ได้ระบุว่าการป้องกันปัญหา โดยใช้มาตรการเชิงบวก เช่น ให้เด็กเข้าถึงและมีส่วนร่วมในพื้นที่และกิจกรรมสร้างสรรค์ฯลฯ เป็นมาตรการที่ได้ผลดีกว่าการไล่ตามแก้ไขปัญหาที่ปลายเหตุ ซึ่งสอดคล้องกับแนวทางของการส่งเสริมสิทธิเด็กในมาตราดังกล่าว
ในระยะที่ผ่านมา นอกจากหน่วยงานต่างๆได้จัดกิจกรรมเพื่อส่งเสริมสิทธิดังกล่าวแล้ว ได้มีการประสานความร่วมมือของเครือข่ายองค์กรต่างๆทั้งภาครัฐและเอกชนเพื่อให้เกิดพลังในการทำงาน ผ่านกลไกของ”เครือข่ายพื้นที่สร้างสรรค์” โดยการสนับสนุนของ สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) และเครือข่ายได้มีการรณรงค์ผลักดันเรื่องพื้นที่สร้างสรรค์ให้เป็นวาระแห่งชาติเพื่อขับเคลื่อนการพัฒนาเด็ก เยาวชน
เพื่อให้การส่งเสริมสิทธิเด็กในประเด็นดังกล่าว ได้เป็นที่ตระหนักของสังคมในวงกว้าง แผนงานสื่อสร้างสุขภาวะเยาวชน (สสย.) โดยการบริหารมูลนิธิเพื่อการพัฒนาเด็ก ได้ร่วมมือกับ สมาคมการเล่นนานาชาติ: การส่งเสริมสิทธิเด็กในการเล่น หรือ The International Play Association (IPA) ซึ่งเป็นองค์กรพัฒนาเอกชนที่ก่อตั้งในประเทศเดนมาร์ก เมื่อปี 1961 และในปัจจุบันมีสมาชิกเกือบ 50 ประเทศ เพื่อส่งเสริมการเล่นของเด็กทั่วโลก โดย IPA ให้ความสำคัญกับเรื่องการเล่นของเด็ก ในฐานะที่เป็น”สิทธิ”ที่มีความสำคัญอย่างยิ่ง
ขณะนี้ IPA ได้พัฒนาโครงการประชุมระดับโลกเพื่อปรึกษาหารือเรื่อง”สิทธิในการเล่นของเด็ก “โดยโครงการนี้จะร่วมดำเนินงานกับหน่วยงานเครือข่ายที่ทำงานในประเด็นส่งเสริมสิทธิการเล่นของเด็กทั่วโลก โดยได้มีตัวแทนของหน่วยงานในประเทศนำร่อง 8 ประเทศ ได้แก่หน่วยงานจาก ประเทศแอฟริกาใต้ เคนย่า เลบานอน อินเดีย ไทย ญี่ปุ่น เม็กซิโก และ บัลแกเรีย ซึ่งได้มีการประชุมหารือนำร่องที่ประเทศแอฟริกาใต้เมื่อวันที่ 29 มกราคม 2553 ที่ผ่านมาแล้ว
สำหรับประเทศไทย มูลนิธิเพื่อการพัฒนาเด็ก ซึ่งเป็นองค์กรประสานงานเครือข่ายพื้นที่สร้างสรรค์ เห็นความสำคัญของการขับเคลื่อนเรื่องนี้ จึงเป็นแกนกลางที่จะจัดประชุมหารือเพื่อเป็นเวทีวิเคราะห์และเสนอแนะต่อมาตรการการส่งเสริม “สิทธิการเล่นของเด็กในประเทศไทย” โดยการประชุมครั้งนี้เป็นส่วนหนึ่งของโครงการจัดประชุมของ IPA ร่วมกับเครือข่ายในแต่ละประเทศ 8 ประเทศนำร่องดังที่กล่าวข้างต้น เพื่อรณรงค์ส่งเสริมสิทธิในการเล่นของเด็ก ตามอนุสัญญาว่าด้วยสิทธิเด็กมาตราที่ 31 จะรวบรวมผลจากการประชุมและข้อเสนอแนะต่อรัฐบาลและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อจะนำเสนอต่อคณะกรรมการสิทธิเด็กของสหประชาชาติ (UN committee on the right of the child) ด้วย
โดยมูลนิธิเพื่อการพัฒนาเด็ก แผนงานสื่อสร้างสุขภาวะเยาวชน มูลนิธิศูนย์พิทักษ์สิทธิเด็ก สำนักส่งเสริม และพิทักษ์สิทธิเด็ก เยาวชน ผู้ด้อยโอกาส และผู้สูงอายุ (สท.) Unicef Thailand สำนักงานบริหารและพัฒนาองค์ความรู้( สบร. ) ( TK PARK ) และ สมาคมส่งเสริมการเล่นนานาชาติ ( Internetional Play Association หรือ IPA ) และเครือข่ายพื้นที่สร้างสรรค์ มีวัตถุประสงค์ในการจัดงานครั้งนี้เพื่อวิเคราะห์ และแลกเปลี่ยน สถานการณ์สิทธิของเด็กในประเทศไทย ตามมาตราที่ 31 และระดมความคิดเห็นและข้อเสนอแนะต่อฝ่ายต่างๆ ทั้งระดับนโยบาย และระดับปฏิบัติการ เพื่อหาแนวทางพัฒนาเครือข่ายหน่วยงานด้านส่งเสริมสิทธิการเล่นของเด็กในประเทศไทย
กิจกรรมภายในงาน ประกอบด้วยกิจกรรมในบูธต่างๆ มุมการเล่นต่างๆ มุมแฟนซี ฟองสบู่ มุมการทำของเล่นจากธรรมชาติ เรื่องของวัฒนธรรมชาวอีสานจากศรีสะเกษ ที่สามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้ในทุกสถานที่ โลกทัศสโมสร ( ดนตรียิ้มละไม ) “จังหวะธรรมชาติ จังหวะชีวิต จังหวะดนตรี” Work shop สอนทำของเล่นดนตรี การเล่นจักริ่ง จากอาสาสมัครนานาชาติ มูลนิธิรักษ์เด็ก นิทรรศการการเล่น กลุ่มเด็กชนเผ่า อ.ปางมะผ้า อ. ปาย แม่ฮ่องสอน ของเล่นเพื่อบำบัดและพัฒนาเด็กพิการ ของมูลนิธิเพื่อเด็กพิการ นิทรรศการต่าง ๆ อาทิ “ความปลอดภัยในการเล่น” ของศูนย์วิจัยสร้างเสริมความปลอดภัยและป้องกันการบาดเจ็บในเด็ก “การใช้การเล่นเพื่อบำบัดและสร้างกระบวนการเรียนรู้เพื่อพัฒนากลุ่มเด็กแรงงานเด็ก กลุ่มเด็กชาติพันธุ์” มูลนิธิรักษ์ไทย “การเล่นตามรอยพระยุคลบาท” โดย อุทยานการเรียนรู้ (TK Park) นิทรรศการภาพถ่าย “Through Children's Eyes: A photo exhibition inspired by the child's right to play” จากฝีมือเด็กชุมชนวัดดวงแข หัวลำโพง ของงานวิจัยการเล่นของเด็กในชุมชนเมืองของประเทศไทย โดย Mr. Son Truong นักศึกษาปริญญาเอกจากมหาวิทยาลัย Alberta ประเทศแคนนาดา การเสวนา “ การส่งเสริมสิทธิในการเล่นของเด็กในเมืองไทย” และการระดมแลกเปลี่ยนเสนอแนะสถานการณ์การเล่นของเด็กในประเทศไทย เพื่อเสนอต่อสหประชาชาติ รวมทั้งแนวทางการขับเคลื่อนประเด็นสิทธิการเล่นในเมืองไทย
วันเวลา และสถานที่ วันพุธ ที่ 23 มิถุนายน 2553 จัดเสวนา
ณ อนุสรณ์สถาน 14 ตุลา ถ.ราชดำเนิน สี่แยกคอกวัว กรุงเทพมหานคร
พบกับกิจกรรมแสดงนิทรรศการภาพถ่าย และรูปวาด ต่อเนื่อง เรื่อง มุมมองการเล่นของเด็ก และเรื่องเล่นในวัยเยาว์ จำนวน 7 วัน
สนใจข้อมูลเพิ่มเติม ติดต่อคุณประสพสุข โบราณมูล มูลนิธิเพื่อการพัฒนาเด็ก143/109-111 หมู่บ้านปิ่นเกล้าพัฒนา ถ.บรมราชชนนี อรุณอมรินทร์ บางกอกน้อย กทม. 10700 โทร. 086-9934244, iamchild2004@yahoo.com
คุณกรรณาภรณ์ สอนสมฤทธิ์ ตัวแทน IPA ประเทศไทยโทร 086-9145205, kanapornsorn@gmail.com
กำหนดการ
งาน ส่งเสริมสิทธิการเล่นของเด็กในประเทศไทย
วันพุธที่ 23 มิถุนายน 2553 เวลา 10.00 – 16.30 น.
ณ. อนุสรณ์สถาน 14 ตุลา สี่แยกคอกวัว ถ.ราชดำเนิน กรุงเทพฯ
เวลา
10.00 – 10.30 น. ลงทะเบียน
10.30 – 10.40 น. กล่าวเปิดงาน โดยท่านผอ.สำนักส่งเสริมสวัสดิภาพและพิทักษ์เด็ก เยาวชน ผู้ด้อยโอกาสและผู้สูงอายุ ( สท. ) กระทรวงพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์
10.40 – 10.45 น. นำเสนอ VTR เกี่ยวกับการส่งเสริมสิทธิการเล่นของเด็ก
10.45 – 11.00 น. นำเสนอนิทรรศการ “มุมมองของเด็กกับการเล่น” โดย Mr. Son Truong, MA PhD Candidate Faculty of Physical Education and Recreation University of Alberta
11.000 – 12.00 น. เสวนา “การส่งเสริมสิทธิในการเล่นของเด็กในประเทศไทย”
นำเสวนาโดย
1. คุณสรรพสิทธิ์ คุมประพันธ์ กรรมการสิทธิเด็กแห่งสหประชาชาติ และ ผู้อำนวยการมูลนิธิศูนย์พิทักษ์สิทธิเด็ก (CPCR)
2. คุณเข็มพร วิรุณราพันธ์ ผู้จัดการแผนงานสื่อสร้างเสริมสุขภาวะเยาวชน และ
ผู้อำนวยการมูลนิธิเพื่อการพัฒนาเด็ก
3. ผอ.สท.หรือผู้แทน จากสำนักส่งเสริมสวัสดิภาพและพิทักษ์เด็ก เยาวชน ผู้ด้อยโอกาสและผู้สูงอายุ
4. ผู้แทนเด็ก
12.00 – 12.20 น. ซักถามแลกเปลี่ยน
12.20 – 13.00 น. พักรับประทานอาหารกลางวัน /เยี่ยมชมนิทรรศการ
13.00 – 14.00 น. แบ่งกลุ่มย่อยวิเคราะห์สถานการณ์ ปัญหา อุปสรรคในประเด็นการ
ส่งเสริมสิทธิการเล่นของเด็กในประเทศไทย
14.00 – 16.30 น. นำเสนอแลกเปลี่ยน สรุปผล และร่วมระดม แนวทางการพัฒนารวมถึง
ข้อเสนอแนะต่อหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง

